Diqqat! Yevropa temir yo'l ta'minot zanjiri global raqobatbardoshlikni yo'qotish xavfi ostida

28-yanvarda Bryusseldagi Yevropa Parlametida o'tkazilgan Yevropa temir yo'li forumida Yevropa temir yo'li etkazib berish sanoati assotsiatsiyasi (UNIFE) favqulodda ogohlantirish berdi: agar Yevropa Ittifoqi birgalikdagi temir yo'li tadqiqot dasturlarini moliyalashtirishni davom ettirmasa, Yevropa temir yo'li etkazib berish zanjiri global raqobatbardoshlikni yo'qotish jiddiy xavfiga uchrashi mumkin.

UNIFE shuni ta'kidladiyki, hozirgi vaqtda Yevropa Ittifoqining siyosati sanoat raqobatbardoshligi va strategik mustaqillikka kuchli e'tibor qaratmoqda, lekin mavjud «Yevropa temir yo'li birgalikdagi tashkiloti» dasturi tugagandan keyin moliya bo'shlig'i Yevropaning global temir yo'li sanoatidagi o'rni uchun jiddiy zarar yetkazadi. Ba'zi Yevropa Ittifoqiga kirmagan mamlakatlar o'zlarining milliy temir yo'li ishlab chiqarish sohasini rag'batlantirish uchun doimiy davlat yordamini ta'minlaydi; shu sababli Yevropa temir yo'li sohasida texnologik yetakchilikni saqlash uchun Yevropa Ittifoqi darajasidagi davlat-xususiy tadqiqot hamkorliklariga tayanishi kerak.

Ushbu muammo bilan shug'ullanish uchun UNIFE aniq moliyaviy doira taklif qildi: keyingi Yevropa tadqiqot va inovatsiya doiraviy dasturi (FP10, 2028–2034) doirasida taxminan 3 milliard yevro va keng ko'lamli avvaldan qo'llash uchun tayyor temir yo'l texnologiyalari uchun ajratilgan Yevropa raqobatbardoshlik fondidan maksimal 15 milliard yevro. Umumiy moliyalashtirish hajmi 18 milliard yevro ni tashkil qiladi. Ushbu initiativa innovatsion temir yo'l texnologiyalarini tadqiqot bosqichidan Yevropa temir yo'l tarmog'ining keng ko'lamli qo'llanilishiga tezlashtirishni maqsad qiladi.

Ayniqsa, avvalgi Yevropa Ittifoqi moliyalashtirgan temir yo'l sohasidagi tadqiqot loyihalari asosiy natijalarga erishgan bo'lib, bu orasida Kelajakdagi temir yo'l mobil aloqa tizimi (FRMCS) va Raqamli avtomatik ulanish (DAC) kabi asosiy texnologiyalar ham bor. FRMCS kelajakda GSM-R texnologiyasini almashtirish uchun keyingi avlod simsiz aloqa tizimlaridan foydalanishni rag'batlantiradi, DAC esa temir yo'l yuk tashishida avtomatlashtirish va transport samaradorligini oshirish maqsadida ishlab chiqilgan. Bu texnologiyalar Yevropaning xalqaro temir yo'l bozorida raqobatbardoshlik afzalligini ta'minlash uchun muhim asosni tashkil qiladi.

Forumda Yevropa Parlamenti a'zolari, Barqaror Transport va Sayyohlik bo'yicha Yevropa Komissari idorasi xodimlari hamda Yevropa temir yo'llari birgalikda tashkil etilgan korporatsiya bosh direktori kabi turli Yevropa Ittifoqi institutlarining namoyandalariga yig'ilgan. UNIFE Yevropadagi temir yo'l ta'minot zanjiri uning asosiy sohalari — ya'ni avtomobillar ishlab chiqarish, signalizatsiya tizimlari va temir yo'l jihozlari ta'minoti — bo'yicha taxminan 650 000 nafar odamga ish berishini ta'kidladi. Faqat tadqiqotlar, ishlab chiqarish va texnologiyalarni joriy etishga doimiy investitsiyalar qilish orqali sanoat o'z jonli ligini saqlab qoladi va Yevropaning global temir yo'l bozorida uzoq muddatli raqobatbardoshligini ta'minlaydi.